PolitiekBelicht: Stadhuis heeft plotseling heel goed milieulabel

Eerst even over de bouwplannen in Liendert. Vorige week ben ik al uitvoerig ingegaan op dit onderwerp. Het stond op de agenda met diverse wijzigingsvoorstellen. De CU diende een ordevoorstel in om het onderwerp te verdagen tot dat het wijkperspectief klaar is. Wethouder Tigelaar kon melden dat het in begin januari klaar zal zijn. Het ordevoorstel werd daarna unaniem ondersteund. De bespreking van de bouwplannen in Liendert is daarom verdaagd totdat het wijkperspectief kan worden besproken in de raad. Wordt vervolgd.

Geheimen 

Er wordt weer eens geheimhouding aan de raad opgelegd, besluit nr. 158! In de periode 2018-2021 (deze Collegeperiode) zijn er 44 besluiten genomen om geheimhouding op te leggen. Deze keer worden er geheime bijlagen over het nieuwe stadhuis in de la gestopt. Slechts enkele raadsleden stemden tegen. Toch moet nu iedereen zich aan de opgelegde geheimhouding houden. Voor wie eens wil kijken hoeveel geheimen er zijn in Amersfoort, er is een heus register voor, van maar liefst 23 pagina’s, waarin ook de reden voor geheimhouding wordt vermeld. Zie geheimhoudingsregister.

Vertrouwenscommissie herbenoeming burgemeester

De ambtstermijn van de burgemeester loopt ten einde, Lucas Bolsius heeft aangegeven graag door te willen gaan. De gemeenteraad moet beoordelen of dat akkoord is. Er wordt daarom een vertrouwenscommissie ingesteld die bestaat uit alle fractievoorzitters. Deze commissie gaat evalueren of de burgemeester zijn werk goed heeft gedaan en zal dan aan de raad een aanbeveling doen.

De burgemeester heeft in het openbaar nadrukkelijk zijn wens uitgesproken om nog een periode door te gaan. Het lijkt mij waarschijnlijk, dat vooraf bij de politieke partijen is gevraagd of daarvoor draagvlak is. Er gaat een formele procedure van start en het is officieel afwachten wat de uitkomst is.

_{Lucas Bolsius ging vorige maand een 'herenduel' aan met kunstenaar Ron Jagers in het Rietveldpaviljoen. Bolsius droeg als ode aan Jagers het kostuum van de Stille Fanfare, een door Jagers bedachte performance. Foto's Eric van der Velden}

Motie Nieuwbouw Stadhuis

Het meest spannende onderwerp was dit keer een motie over het nieuwe stadhuis. De afgelopen weken is de discussie losgebarsten over de steeds duurdere plannen voor het nieuwe stadhuis. Oorspronkelijk was het idee om het huidige stadhuis te renoveren voor 24 miljoen euro. Later werd besloten tot volledige nieuwbouw met een budget van 75 miljoen. Inmiddels is bekend dat het minstens 108 miljoen euro moet kosten. 

Wethouder Stegeman verdedigt dit met het argument dat de vaste lasten gelijk blijven. Oorspronkelijk is echter uitgegaan van veertig jaar afschrijving, maar nu moet dat al vijftig jaar worden, de investering blijft dus tien jaar langer op de gemeentelijke begroting drukken. Hij verwijst ook regelmatig naar het feit dat een nieuw stadhuis duurzamer is. En juist daar blijkt toch een addertje onder het gras te zitten. Een van de argumenten om tot een volledig nieuw stadhuis te besluiten, was dat het oude stadhuis een enorm slecht energielabel heeft, namelijk label G.

Op 16 november jl. gaf het college antwoord op schriftelijk vragen van Amersfoort2014. Deze fractie had namelijk ontdekt dat het stadhuis label B heeft. Een aanzienlijk beter label dan het college had gemeld. Het college verweerde zich met het argument dat er in 2019 veel vragen door inwoners werden gesteld over het energielabel en daarom de volgende tekst op de website was gezet: 'De noodzaak om een nieuw stadhuis te ontwikkelen is groot. Het huidige stadhuis heeft energielabel G en alle kantoorgebouwen moeten in 2023 energielabel C hebben. Naar verwachting worden die eisen nog strenger en is dit energielabel A in 2030. Dit is landelijke wetgeving waar Amersfoort zich ook aan moet houden. Het betekent dat niets doen geen optie is; we moeten het stadhuis aanpassen of het pand verlaten.'

Maar in 2020 heeft het stadhuiscomplex label D gekregen door dakisolatie en de in medio 2010 aangebrachte zonnepanelen. Verder meldde het college: 'Onlangs kregen wij tot onze verrassing label B voor stadhuisplein 1-3 en Molenstraat 2 en label E voor de Hellestraat.' Uit de bijlagen bij de beantwoording blijkt dat label G in 2009 is gegeven en er daarna verbeteringen zijn aangebracht. Tussen 2009 en het moment van besluitvorming tot nieuwbouw in 2019 is geen onderzoek gedaan naar het energielabel; dat is pas in 2020 gedaan. Toch vindt het college niet dat de raad onjuist is geïnformeerd.

Het Stadhuiscomplex, gefotografeerd voor het verkrijgen van Label D.

De indiener van de motie, Menno Fousert van Amersfoort2014, vindt dat de raad wel onjuist en onvolledig is geïnformeerd ten aanzien van het vastgestelde energielabel. De partij wil een kort en objectief onderzoek ter heroverweging van renovatie of nieuwbouw. En wil zelfs de besluitvorming daarover voorbereiden met een begeleidingscommissie waarin de raad is vertegenwoordigd. 

Dat kan op twee manieren worden uitgelegd: de raad voelt zich erg betrokken en wil de vinger aan de pols houden óf er is te weinig vertrouwen in de uitvoering door het college en dan is het in feite een onder curatelestelling van de wethouder en de ambtenaren. In de mondelinge toelichting op de motie legt Amersfoort2014 uit dat het vooral gezien moet worden als betrokkenheid. De motie wordt nu meegetekend door de eenmansfractie van Rob Molenkamp, die uitlegt dat renovatie altijd duurzamer is dan nieuwbouw.

Als termen als onjuist en onvolledig geïnformeerd vallen, dan zou er een politieke discussie moeten volgen.

Wethouder Stegeman meende dat hij de raad niet onjuist heeft geïnformeerd. Het energielabel was volgens hem  slechts een illustratie en niet het enige argument voor het besluit tot nieuwbouw. En hij wees op de komende besloten vergadering waarin de kostenstijging zal worden toegelicht. In die vergadering zal worden toegelicht waarom er een stijging is van 75 naar 108 miljoen euro. Dat moet zonder publiek, volgens de wethouder, om de onderhandelingspositie van de gemeente niet in gevaar te brengen.

Er volgde slechts een korte discussie. Het CDA, de VVD en GroenLinks vonden de motie te vroeg. Zij betoogden dat er eerst maar eens duidelijkheid moet komen over de stijging van de kosten. De CU vond de motie niet correct, maar heeft mogelijk nog wel oren naar een begeleidingscommissie. Die partijen houden hun kruit dus nog droog.

Dat is voor D66 niet aan de orde. Deze partij staat pal achter haar wethouder en vindt het niet nodig om besluitvorming uit te stellen. Het is wat D66 betreft prima zolang het binnen de jaarlijkse vaste lasten blijft. D66 verweet Amersfoort2014 elke keer vertraging te veroorzaken met daardoor uitstel van besluitvorming.

De PvdA vindt dat de zaak wel uit de hand loopt. De informatie over het B-label had aan de raad moeten worden gegeven en de stijging van de kosten is onbegrijpelijk. De PvdA zal daarom voor de motie stemmen. De BPA gaf aan dat elk groot project meer gaat kosten, het zal wel minstens 140 miljoen worden, de BPA zal voor de motie stemmen. Zoals vaker ging de SP er stevig in. Deze partij sprak van onbehoorlijk bestuur, achterkamertjespolitiek en liegen. Tijdens het betoog van Marc Smits, de woordvoerder van de SP, werd, waarschijnlijk door een ander raadslid, zijn microfoon plotseling uitgezet. De burgemeester greep in en sprak hier schande van. Aan het eind van de vergadering deed de burgemeester nog een oproep aan de dader zich te melden. 

Na de discussie volgde de stemming: slecht 9 raadsleden stemden voor en 27 raadsleden waren tegen de motie.

Toch zal de discussie nog niet ten einde zijn. Er volgt nog een besloten vergadering waarin raadsleden worden bijgepraat over de enorme kostenstijging. In deze raadsvergadering hielden een aantal partijen, waaronder drie collegepartijen, het kruit nadrukkelijk droog. Het is dus niet uit te sluiten dat er nog een vervolgdiscussie komt. Die zal dan wel openbaar zijn.

Grote bezuinigingen op komst

Elke dinsdagochtend is er collegevergadering. Daarin worden besluiten genomen die vervolgens op woensdagmiddag op de website van de gemeente worden geplaatst. Raadsleden hadden die informatie nog niet tijdens de raadsvergadering. Wellicht dat de discussie dan toch nog iets anders was gelopen. 

Op deze dinsdagochtend is in het college namelijk besloten om akkoord te gaan met een opdracht aan het ambtelijk apparaat om een zoektocht te starten naar structureel € 40 miljoen aan bezuinigingen, omdat er in ieder geval voor de huidige opgaven en ambities een bezuiniging van € 20 miljoen nodig is. De verkenning wordt breed ingezet, waarbij er geen politieke en ambtelijke taboes zijn! Een heel forse bezuinigingsopdracht.

Zou daar ook een heel sober en doelmatig stadhuis bij zitten?